Wyjazd studyjny do województwa kujawsko-pomorskiego szlakiem gospodarstw opiekuńczych 30.06 - 01.07.2025 r.
W dniach 30 czerwca – 1 lipca 2025 r. Zespół ds. obsługi KSOW+ działający przy Lubuskim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Kalsku zorganizował wyjazd studyjny do województwa kujawsko-pomorskiego szlakiem gospodarstw opiekuńczych w ramach operacji pn. Wymiana wiedzy i doświadczeń w ramach Sieci Gospodarstw Demonstracyjnych (SGD) i gospodarstw opiekuńczych zgodnie a planem działania KSOW+ na lata 2023-2027 Plan Operacyjny na 2025 r. Celem operacji było zapoznanie uczestników z dobrymi praktykami w zakresie prowadzenia gospodarstw opiekuńczych i ich rolą w rozwoju lokalnym oraz wspieraniu osób zagrożonych wykluczeniem społecznym.
Inicjatywa gospodarstw opiekuńczych nie jest łatwą formą działalności gospodarstw, jednak należy podkreślić, że w dzisiejszych czasach niezmiernie potrzebną. Gospodarstwo opiekuńcze to innowacyjna forma działalności, łącząca tradycyjne rolnictwo z opieką nad osobami wymagającymi wsparcia. Dzięki wykorzystaniu potencjału gospodarstwa rolnego, podopieczni mogą cieszyć się opieką o charakterze terapeutycznym, kontaktem z naturą i zwierzętami oraz aktywnym spędzaniem czasu w przyjaznym środowisku.
Lubuskie
Gospodarstwa opiekuńcze skierowane są przede wszystkim dla seniorów, ale uczestnikami mogą być również osoby z niepełnosprawnościami. Dla jak najlepszego poznania tej nowatorskiej funkcji społeczno-edukacyjnej gospodarstw rolnych zorganizowany został 2-dniowy wyjazd studyjny szlakiem gospodarstw opiekuńczych (30.06-01.07.2025 r.). Województwo kujawsko-pomorskie, nie było przypadkowym kierunkiem. Posiada ono największe, ponad 10-letnie doświadczenie na rzecz tworzenia gospodarstw opiekuńczych. Jako pierwsze w Polsce rozpoczęło program pilotażowy realizowany już od 2013 r. Rok 2025 pokazuje jak inicjatywa gospodarstw opiekuńczych rozwinęła się w województwie lubuskim.
Aktualnie z projektem związane są trzy gospodarstwa: w Jasieńcu, Nowym Żabnie (dwie lokalizacje) i Witosławiu, których przedstawiciele uczestniczyli w wyjeździe. Ponadto w wizytacji udział wzięli przedstawiciele LODR, Urzędu Marszałkowskiego, LGD, ROPS oraz organizacje i stowarzyszenia społeczne. Obecność tak wielu stron związanych z gospodarstwami opiekuńczymi pozwoliła na lepsze poznanie tematyki i wymianę doświadczeń na rzecz rozwoju gospodarstw opiekuńczych w województwie lubuskim. Przedstawiciele poszczególnych jednostek zaprezentowali podczas spotkania w lubuskim gospodarstwie opiekuńczym „Gościniec Pod Dębem” w Jasieńcu, prelekcje ukazujące ważną rolę gospodarstw opiekuńczych w rozwoju lokalnym i wsparciu osób zagrożonych wykluczeniem społecznym. Jedną z prelegentek była Izabela Kumor-Pilarczyk, Dyrektor Departamentu PROW Urzędu Marszałkowskiego w Zielonej Górze. Przedstawiła różne inicjatywy zielonych gospodarstw opiekuńczych w województwie lubuskim. Aleksandra Ciszewska z ROPS Zielona Góra poruszyła tematykę lubuskiego modelu usług społecznych na terenach wiejskich. Swoim doświadczeniem podzieliła się również Roksana Górna-Kopij z LGD Stowarzyszenie Kraina Lasów i Jezior wraz z przedstawicielami funkcjonującego gospodarstwa opiekuńczego Dariuszem i Marią Miśkiewicz z Nowego Żabna oraz Adrianną Muchą ze Stowarzyszenia „Bona Fides” w Jordanowie. Zwieńczeniem spotkania było wystąpienie gospodarzy - Grzegorza Fajkisa i Janusza Frączaka oraz rozmowa z seniorami dająca poczucie nieocenionej wartości takich inicjatyw.
Kujawsko-pomorskie
Po lubuskim akcencie merytorycznym i ciekawych rozmowach z ogromem wiedzy wyruszyliśmy szlakiem gospodarstw opiekuńczych do województwa kujawsko-pomorskiego.
Wizytacja w pierwszym gospodarstwie „Cuda Wianki” w Lubiewicach prowadzonym przez Małgorzatę i Grzegorza Oparków, pokazała ciekawy model funkcjonowania gospodarstwa opiekuńczego. Działalność prowadzona przez fundację realizuje projekty skierowane do osób z wykluczeniem społecznym, głównie seniorów. Aktywizuje grupę społeczną 50+ poprzez zapewnienie dostępu do wydarzeń kulturalnych i edukacyjnych, w tym warsztatów artystycznych, spotkań z psychologiem i rehabilitantem, pokazów itp. W kilku słowach działalność scharakteryzować można jako „warsztatownie kreatywności”, podróż do świata natury, piękną inicjatywę skierowaną do seniorów, ale i dzieci oraz młodzieży, a wszystko w klimacie legend i opowieści z Borów Tucholskich.
Bogaty w wydarzenia i emocje pierwszy dzień wyjazdu zwieńczony został spotkaniem sieciującym wszystkich uczestników. Każdy podzielił się swoim doświadczeniem a wszechstronność reprezentacji uczestników sprawiła, że rozmowom nie było końca.
Wizytacja z recitalem
W kolejnym dniu wizytowaliśmy gospodarstwo opiekuńcze fundacji „Pozytywna Energia” w Jastrzębcu prowadzone przez Monikę Winograd. Prezentacja działań fundacji w zakresie terapii i wsparcia społecznego na obszarach wiejskich wzbogacona została prelekcją przedstawicielki Kujawsko Pomorskiego ODR Aleksandry Hapki i niespodzianką w postaci recitalu głównych bohaterów - Seniorów. Współpracę z lokalną społecznością i prezentacje dobrych praktyk oraz przykładów integracji osób zagrożonych wykluczeniem przedstawiła Elżbieta Augustyńska – reprezentantka kolejnego gospodarstwa opiekuńczego „Augustynka” nad Brdą w Tucholi. Wizyty pozwoliły na zdobycie wiedzy oraz informacji z zakresu finansowania przedsięwzięć, tworzenia kooperatyw rolnych dedykowanych gospodarstwom zainteresowanych podjęciem nowych funkcji społeczno-edukacyjnej.
Wyjazd pokazał sens i potrzebę istnienia gospodarstw opiekuńczych. Uczestnicy poznali także praktyczne przykłady integracji osób zagrożonych wykluczeniem społecznym i zasadność rozwoju takich inicjatyw. Stawką jest tu życie wielu mieszkańców obszarów wiejskich, którzy dotychczas najczęściej mogli liczyć jedynie na wsparcie swoich rodzin, często ograniczone. Prezentacja doświadczeń gospodarstw opiekuńczych jako nowatorskiej funkcji społeczno-edukacyjnych przyczyniła się do wzajemnego sieciowania się gospodarstw. Wszyscy uczestnicy pełni inspiracji, pomysłów i nowo nawiązanych kontaktów, bogatsi w wiedzę popartą dobrą praktyką wrócili, aby szerzyć i rozwijać inicjatywę gospodarstw opiekuńczych na terenie województwa lubuskiego. Wynikiem wyjazdu, co nas niezmiernie cieszy, jest nowo powstałe zielone gospodarstwo opiekuńcze w województwie lubuskim – „Piaskowy Młyn” w Rejowie, działające od 1 sierpnia realizowane przez Stowarzyszenie Przyjaciół Nowego Miasteczka. Wyjazd był okazją do bezpośredniego poznania funkcjonujących gospodarstw opiekuńczych, wymiany doświadczeń oraz refleksji nad możliwością wdrażania podobnych rozwiązań w województwie lubuskim. Uczestnicy wysoko ocenili wartość merytoryczną i praktyczną wyjazdu, podkreślając potrzebę dalszego rozwoju tego typu inicjatyw wspierających integrację społeczną i aktywizację środowisk wiejskich.
Dziękujemy serdecznie właścicielom gospodarstwa opiekuńczego „Gościniec Pod Dębem” Grzegorzowi Fajkisowi i Januszowi Frączakowi za możliwość wizytacji i podzielenie się doświadczeniem profesjonalnie prowadzonego gospodarstwa opiekuńczego!
Operacja realizowana przez Lubuski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Kalsku. Operacja dofinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Schematu II Pomocy Technicznej Planu Strategicznego Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Instytucja Zarządzająca Planem Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
